Miedź w wodzie pitnej

Miedź jest niezbędnym pierwiastkiem śladowym, nieodzownym składnikiem wielu układów enzymatycznych. W związku z tym nie miedź sama w sobie, ale zbyt wysokie stężenie miedzi jest szkodliwe. Tylko dawka czyni truciznę.

Chroniczne zatrucia miedzią są rzadkie. Najczęściej występuje tu metaboliczna choroba Wilsona, której przyczyną jest niedobór białka nośnikowego ceruloplazminyw surowicy krwi. Choroba występująca u dzieci hinduskich tzw. Indian Childhood Cirrhosis (ICC, wczesnodziecięca marskość wątroby) postrzegana jest jako choroba klasyczna spowodowana zewnętrznym obciążeniem miedzią. W czasie gotowania mleka i produktów mlecznych w naczyniach z miedzi czy mosiądzu wydziela się duża ilość miedzi, co w Indiach było przyczyną śmiertelnej ->marskości wątroby u wielu setek dzieci.

Mechanizm powstania choroby nie jest jednak taki prosty. Mianowicie wiele dzieci w Indiach, które były karmione wyłącznie piersią, zostało nią dotkniętych, a wśród chorych dzieci jedna trzecia pacjentów miała wrodzony niedobór pewnego specyficznego białka. U innej dużej grupy dzieci z wczesnym stadium ->marskości wątroby, miedź odgrywała ważną rolę. Na pewnym obszarze w Tyrolu w latach 1900-1974 zarejestrowano 138 zgonów z powodu wczesnodziecięcej ->marskości wątroby. Choroba ta zniknęła, od kiedy z użycia wyszły naczynia do gotowania zawierające miedź.

Niemniej jednak sama miedź nie mogła być wyłączną przyczyną problemu, gdyż podobne naczynia były używane w wielu miejscach w Austrii, a zachorowań na marskość wątroby nie odnotowano.

Poza Indiami i Tyrolem zostały opisane tylko pojedyncze przypadki marskości wywołane miedzią. W przypadkach zidentyfikowania źródła pochodzenia miedzi okazywało się, że zawsze pochodziła ona z rur miedzianej instalacji wodnej i zawsze była to woda kwaśna, (a więc nie o jakości wody pitnej) pochodząca z zaopatrzenia własnego. Takie przypadki zaobserwowano także w Niemczech. Uwagę poświęcono przede wszystkim przydomowym studniom z kwaśną, miękką wodą i miedzianymi łączami. Ponadto wzięto pod uwagę miedziane, wodne rury w podgrzewaczach do wody, itp.

Instytut Higieny Wody, Gleby i Powietrza Federalnego Urzędu Ochrony Środowiska przeprowadził badanie w celu ustalenia, jak często występują zachorowania na marskość wątroby we wczesnym dzieciństwie i jak często będą mogły one zostać połączone z obciążeniem miedzią. Zapytania o przypadki wczesnodziecięcej ->marskości wątroby skierowane do klinik dla dzieci wykazały, że należy wziąć pod uwagę o wiele więcej przyczyn niż tylko zawartość miedzi w wodzie, na przykład nieprawidłowości w przewodach żółciowych lub zaburzenia metaboliczne.

U niewielkiej liczby dzieci zaistniało uzasadnione, ale niewystarczająco udowodnione podejrzenie marskości wątroby związane z woda pitną. W żadnym z tych przypadków nie używano wody z publicznej sieci zaopatrywania w wodę pitną.

Zgodnie z obecnym stanem wiedzy za zachorowania na ->marskość wątroby we wczesnym dzieciństwie, powiązane z woda pitną, jest odpowiedzialna nie tylko miedź. Miedź może być niebezpieczna dla niemowląt przy zbiegu trzech czynników ryzyka:

  • niemowlęta niekarmione piersią (przy odpowiedniej indywidualnej predyspozycji),
  • zaopatrzenie w wodę ze studni przydomowych z kwaśną, miękką wodą (pH <6,5),
  • miedziane rury instalacji wody pitnej lub podgrzewaczy wody.

Ogólne zalecenia przy przygotowaniu żywności dla niemowląt:

  • Wodę przeznaczoną do przygotowywania napojów i posiłków pobierać zasadniczo z kranu z zimną wodą.
  • Spuszczać wodę odstaną - do momentu, aż stanie się zauważalnie chłodniejsza. Dotyczy to zwłaszcza pierwszego pobierania wody z rana i po dłuższej nieobecności.
  • Woda do przygotowywania żywności z mleka i żywności dla niemowląt powinna być zawsze przegotowana. Należy zwrócić uwagę na odpowiednie naczynia do gotowania (żadne naczynia miedziane!).
  • Woda z rur ołowianych w żadnym wypadku nie powinna być wykorzystywana do przygotowania żywności dla niemowląt.

Analityka i wartości graniczne

Dla miedzi w wodzie pitnej wartość graniczna wynosi 2 miligramy miedzi na litr.

W przepisach dotyczących wody pitnej w Niemczech (obowiązujących od 01.01.2003 r., w obecnej wersji od 5.03.2011) zostało jasno określone, gdzie wartość ta musi być monitorowana, a mianowicie w kranie. Wartość tę stosuje się do próbki wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, otrzymanej odpowiednią metodą pobierania próbek z kranu oraz pobranej w taki sposób, by była reprezentatywna dla średniej tygodniowej spożywanej przez konsumentów.

W nowo zainstalowanych rurach miedzianych - do czasu utworzenia warstwy ochronnej - stężenie miedzi może przekraczać tę wartość. Jeżeli ktoś ma wątpliwości, czy stężenie miedzi w jego wodzie pitnej jest bezpieczne, może je zmierzyć w upoważnionej stacji badawczej.

Adresy stacji badawczych przeprowadzających analizę wody pitnej można uzyskać w Wydziale Zdrowia. Koszt takiego badania w Niemczech wynosi 40 - 60 €. Dalsze praktyczne informacje i zalecenia zawiera ulotka Ministerstwa Spraw Społecznych, Zdrowia i Ochrony Konsumentów państwa związkowego Szlezwik-Holsztyn (ulotka: maj 2005).

Mehr zum Thema Miedź w wodzie pitnej:

Diesen Artikel...

Stand: 15. Mai 2013 - 10:54 Uhr

Autor/Autorzy: